Novi Metini uslovi od 30. oktobra daju joj pravo da sadržaj sajtova poslovnih korisnika koristi i za treniranje

Meta je objavila novu verziju svojih poslovnih uslova (Meta Commercial Terms), ugovora koji važi uvijek kad se njeni proizvodi koriste u poslovne svrhe. Nova verzija stupa na snagu 30. oktobra 2026. i donosi odredbu koje u važećoj nema. Poslovni korisnik njome ovlašćuje Metu da automatski obilazi sajtove povezane s njegovim proizvodima ili uslugama i da njihov sadržaj koristi za razvoj i treniranje svojih proizvoda. Ko izmjenu ne prihvati, po uslovima može samo da prestane da Metine proizvode koristi poslovno.

Šta nova odredba dozvoljava

Odredba se odnosi na domene, stranice i adrese koje su povezane s proizvodima ili uslugama poslovnog korisnika, kao i na one koje postanu dostupne kroz upotrebu Metinih proizvoda. Meta, ili onaj ko radi u njeno ime, smije na njima da koristi automatski softver. Uslovi ga nabrajaju: scraperi, botovi, programi za automatsko prikupljanje sadržaja (crawleri) i korisnički agenti. Taj softver smije sadržaju da pristupa, da ga indeksira, kešira, analizira i prikuplja, i da s istih stranica periodično preuzima izmjene.

Ista rečenica dozvoljava Meti i da napravi probne pristupne podatke (test credentials), odnosno podatke za prijavu kojima bi pristupala tim stranicama. Čemu oni služe, uslovi ne objašnjavaju. Svaki sadržaj s tih stranica Meta zatim smije da koristi za pružanje, razvoj, poboljšanje, istraživanje, treniranje i očuvanje integriteta svojih proizvoda, usluga i funkcija.

Važeća verzija poslovnih uslova, koja se primjenjuje do 30. oktobra, ne sadrži ništa o automatskom obilasku, prikupljanju sadržaja, probnim pristupnim podacima ni treniranju. WebAiRadar je važeći tekst provjerio 16. oktobra 2026.

Koga obavezuje i kako ga Meta objašnjava

Poslovni uslovi važe za svaku poslovnu upotrebu Metinih proizvoda. Uslovi nabrajaju oglase i marketinške poruke, prodaju i oglašavanje proizvoda, razvoj aplikacija, katalog proizvoda, upravljanje stranicom ili poslovnom grupom, alate Ads Manager i Meta Business Suite, kao i Metine usluge mjerenja.

Ko nastavi da Metine proizvode koristi poslovno pošto je obaviješten o izmjeni, time pristaje na nove uslove. Izuzeće od odredbe o obilasku sajtova uslovi ne nude. Poslovni korisnik koji se ne slaže može, kako uslovi kažu, da prestane s poslovnom upotrebom proizvoda.

Meta izmjenu predstavlja kao pojednostavljenje. U centru za pomoć poslovnim korisnicima kompanija navodi da uslovi za katalog proizvoda ulaze u poslovne uslove, a uslovi za generativni AI u oglasima u uslove za samostalno oglašavanje. Time se, po Meti, smanjuje preklapanje i povećava jasnoća. Metin portparol Daniel Roberts rekao je za The Verge da se način na koji Meta koristi crawlere ne mijenja. Dodao je da vlasnici sadržaja i dalje mogu da svoje želje izraze u datoteci robots.txt.

Šta datoteka robots.txt i dalje određuje

Datoteka robots.txt nalazi se u korijenu sajta i programima za automatsko prikupljanje sadržaja kaže koje dijelove sajta smiju da obilaze. Metina dokumentacija o crawlerima navodi Meta-ExternalAgent, koji sadržaj prikuplja između ostalog za treniranje temeljnih AI modela, i Meta-ExternalAds, koji služi oglašavanju i drugim poslovnim proizvodima. Sajt svaki od njih blokira pravilom Disallow uz njegovu oznaku. Izmjena može da počne da se primjenjuje tek poslije 24 sata, jer crawleri datoteku čuvaju u kešu.

Ista dokumentacija navodi i dva izuzetka. Meta-ExternalFetcher smije da zaobiđe robots.txt kad stranicu preuzima na zahtjev korisnika, a FacebookExternalHit pri bezbjednosnim provjerama i provjerama integriteta.

Novi uslovi robots.txt uopšte ne pominju i ne kažu da li ovlašćenje iz ugovora ima prednost nad zabranom u toj datoteci. Iz toga se može zaključiti da se mogućnost vlasnika sajta da sadržaj izuzme iz treniranja zasad oslanja na Metinu dokumentaciju i javne izjave, a ne na sam ugovor.